Mua Vật Tư Xây Nhà: Đừng Quên Đồng Phục Bảo Hộ Lao Động
Nguyễn Hữu Tài ·
Đồng phục bảo hộ lao động gần như không bao giờ có mặt trong đơn vật tư mà anh chị gửi cho bên tôi. Đơn nào cũng đủ xi măng, cát, thép, gạch, sơn. Nhưng mũ, găng tay, giày cho thợ thì hầu như không ai ghi vào.
Làm siêu thị vật tư giao tận công trình lâu năm, tụi tôi đã thấy không ít tai nạn nhỏ. Phần lớn chỉ vì thiếu mấy món rẻ tiền. Bài này bên tôi gom lại danh sách đồ bảo hộ nên mua cùng lúc với vật tư. Danh sách hợp cho công trình nhà phố và sửa chữa nhỏ.
Đơn vật tư đủ xi măng, cát, thép nhưng thiếu mũ và găng tay
Chủ nhà tự xây và thầu nhỏ thường chỉ dự toán vật liệu và nhân công. Đồ bảo hộ bị xem là việc của thợ, thợ tự lo.
Thợ phụ thì ít khi tự sắm đủ. Họ đi dép tổ ong, mặc áo thun cũ, tay trần trộn vữa. Chuyện đinh đâm chân, vữa bắn vào mắt, tay bị bỏng xi măng xảy ra thường hơn anh chị nghĩ.
Có lần tụi tôi giao gạch cho một công trình ở Bình Tân. Thợ phụ đi dép, giẫm phải miếng gỗ cốp pha còn đinh. Anh ấy nghỉ bốn ngày, cả đội xây chậm theo vì thiếu người bưng vữa.
Một tai nạn nhỏ làm công trình dừng vài ngày, tốn tiền thuốc men. Trong khi đồ bảo hộ cho cả đội chỉ bằng vài bao xi măng.
Đồ bảo hộ tối thiểu theo từng hạng mục
Mỗi hạng mục có rủi ro riêng. Mua theo hạng mục giúp anh chị không bị thiếu, cũng không mua thừa.
- Đổ bê tông, xây tô: ủng cao su, găng tay chống thấm, kính khi trát trần.
- Hàn cắt sắt: mặt nạ hàn, găng da, áo tay dài vải dày.
- Sơn chống thấm, sơn tường: khẩu trang lọc hơi, găng cao su, kính.
- Làm trên cao, giàn giáo: dây an toàn, mũ có quai cài cằm.
- Đào móng, hố ga: mũ, giày mũi thép, găng chống cắt.
Với hạng mục sơn, định mức sơn và dung môi cũng quyết định số khẩu trang, găng tay cần có. Anh chị xem thêm cách tính trong bài quy trình sơn tường 5 bước và định mức của bên tôi.
Mũ, giày, găng: chọn thế nào cho đúng việc
Không phải mũ nào có chữ “bảo hộ” cũng bảo vệ được đầu. Mũ nhựa mỏng giá rẻ dễ vỡ khi có gạch rơi từ tầng trên.
Mũ nên có lớp đệm bên trong và quai cài cằm. Giày nên có mũi thép và đế chống đinh, tức là lớp lót cứng dưới đế ngăn đinh đâm xuyên. Công trình tháo dỡ nhà cũ nhiều đinh gỉ thì giày chống đinh là bắt buộc.
Size giày cũng cần hỏi thợ trước khi mua. Giày rộng dễ vấp, giày chật đi cả ngày phồng chân. Nhiều chủ nhà mua đại một size chung rồi thợ bỏ xó không đi.
Găng tay chia theo việc. Găng sợi phủ cao su dùng bưng bê, cầm sắt. Găng cao su dài dùng khi trộn vữa, dùng hoá chất. Găng da dùng khi hàn.
Quần áo làm việc trên công trình
Quần áo là món bảo hộ thợ mặc cả ngày, nhưng lại bị xem nhẹ nhất. Tụi tôi hay thấy thợ mặc áo ba lỗ khi trát tường, chiều về tay đỏ rát vì xi măng.
Xi măng ướt có tính kiềm, bám lâu trên da gây bỏng rát. Áo tay dài, vải dày vừa phải giúp vữa không dính trực tiếp vào da. Quần nên là kaki dày, chịu được quỳ, ngồi trên nền bê tông.
Anh chị có thể chọn đồng phục bảo hộ cho thợ may sẵn theo bộ, có dải phản quang khi công trình nằm sát đường. Thợ mặc đồng bộ còn giúp chủ nhà dễ nhận ra ai là người của đội. Công trình lớn có nhiều công nhân theo ca thì bên thầu thường may riêng đồng phục công nhân. Mẫu kiểu này anh chị có thể xem chi tiết tại đây.
Lập danh sách mua cùng lúc với vật tư
Cách tiện nhất là gộp đồ bảo hộ vào đơn vật tư ngay từ đầu. Một lần đặt, một lần giao, không phải chạy ra chợ mua lẻ.
Bên tôi giao vật tư theo đợt, nên đồ bảo hộ cũng có thể chia đợt. Đợt móng cần ủng, găng, giày chống đinh nhiều. Đợt hoàn thiện cần khẩu trang, kính, găng cao su khi sơn.
Số lượng tính theo số thợ và thời gian thi công. Găng tay hao nhanh, nên tính khoảng một đôi mỗi người mỗi tuần. Khẩu trang dùng một lần thì tính theo ngày. Mũ, giày, quần áo tính mỗi người một bộ, dự phòng thêm vài bộ cho thợ thời vụ.
Khi lập dự toán vật tư, anh chị thêm một dòng riêng cho đồ bảo hộ. Như vậy chi phí được nhìn rõ, không bị cắt khi cần tiết kiệm.
Bảo quản và phát đồ bảo hộ
Đồ bảo hộ mua về mà để lung tung thì vài hôm là thất lạc. Công trình nhỏ cũng nên có một góc cất đồ riêng.
Một thùng nhựa có nắp là đủ. Mỗi lần phát cho thợ nên ghi vào sổ tên người, món đồ và ngày nhận. Khi xong việc, thu lại mũ, dây an toàn để dùng cho công trình sau.
Quần áo bảo hộ nên để thợ giữ và tự giặt, vì mặc vừa người mới thoải mái. Đồ dùng chung như mặt nạ hàn thì cất lại kho sau ca.
Trước mỗi lần dùng lại, kiểm tra mũ có nứt không, dây an toàn có sờn không. Đồ đã hư thì bỏ, đừng tiếc.
Chi phí đồ bảo hộ so với tổng dự toán
Nhiều chủ nhà ngại đồ bảo hộ vì nghĩ tốn kém. Con số thực tế nhỏ hơn nhiều.
Một công trình nhà phố 3 tầng với khoảng 5 thợ, bộ đồ bảo hộ cơ bản cho cả đội thường vài triệu đồng. So với dự toán vài trăm triệu, khoản này chưa tới 1%. Ngay cả hạng mục nhỏ như làm trần thạch cao cũng tốn vật tư hơn thế.
Mua theo bộ thường rẻ hơn mua lẻ từng món. Bên tôi cũng hay gợi ý chủ nhà mua loại vừa phải, bền, thay vì loại rẻ nhất. Thông tin về đồng phục cho thợ, anh chị tham khảo thêm ở trang Đồng phục Phú Quý chính thức.
Sai lầm hay gặp
Sai lầm đầu tiên là để thợ tự mang đồ cá nhân. Mỗi người một kiểu, người đủ người thiếu, có người đi dép lên giàn giáo.
Sai lầm thứ hai là mua mũ bảo hộ giá rẻ không đạt chuẩn. Mũ loại này chỉ để đội cho có, không chịu được va đập thật.
Sai lầm thứ ba là mua đủ nhưng không nhắc thợ dùng. Chủ thầu nên làm gương, lên công trình là đội mũ, đi giày. Thợ thấy vậy sẽ tự giác hơn.
Câu hỏi thường gặp
Công trình nhà phố cần những đồ bảo hộ gì?
Tối thiểu gồm mũ, giày chống đinh, găng tay, khẩu trang và quần áo tay dài. Làm trên cao thì thêm dây an toàn.
Chủ nhà hay chủ thầu phải trang bị đồ bảo hộ?
Thông thường chủ thầu trang bị cho thợ của mình. Nên ghi rõ trong hợp đồng thi công để tránh đùn đẩy.
Có nên in tên công trình lên đồng phục bảo hộ lao động không?
Nên in tên đội thi công hoặc logo nhà thầu thay vì tên công trình. Như vậy đồng phục dùng lại được cho nhiều công trình.
Bao lâu nên thay găng tay, giày bảo hộ?
Găng tay thay khi rách hoặc thủng, thường hằng tuần. Giày thay khi mòn đế hoặc mũi thép bị móp, thường sau vài tháng tới một năm.


